Homepage Apeldoorn.
A A A
Zoekvenster
Zoeken

Toespraak burgemeester dodenherdenking

04-05-2020

Beste mensen in de gemeente Apeldoorn

Mijn Apeldoorn

Uitgerekend in het jaar dat we groots wilden herdenken en vieren dat we 75 jaar geleden werden bevrijd, worden we beknot in onze vrijheid. We kunnen door het coronavirus niet gaan en staan waar we willen. We moeten nadenken bij iedere stap die we zetten. En dat wringt.

Ik hoor van tachtigplussers dat hen deze tijd aan de oorlog doet denken. Met één groot verschil: de democratie en de vrijheid van meningsuiting zijn nog springlevend - het feit dat dat hier en daar openlijk wordt betwist, onderstreept dat wat mij betreft alleen maar.

Op 4 mei herdenken wij alle Nederlandse oorlogsslachtoffers sinds het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog, waar ter wereld ook, in oorlogssituaties en bij vredesoperaties, burgers en militairen. Dat blijven wij doen. Ook nu.
 
Want vrijheid is nooit af. Hoewel we in Nederland alweer 75 jaar in vrijheid leven, geldt ook voor ons: het is nooit klaar. Vrijheid valt of staat nu eenmaal met het evenwicht dat we met ons allen vinden. Het evenwicht  tussen de vrijheid van ieder individu en het belang van de hele samenleving.

Dat voortdurende dilemma, waar ook onze democratie op is gebaseerd,  is zeker nu goed zichtbaar. De huidige crisis vraagt van ons dat we verantwoordelijkheid voor elkaar nemen. Dat botst met persoonlijke behoeften, met persoonlijke vrijheid. En hoe langer deze situatie duurt, hoe vaker en harder dat kan botsen.

De enige manier om hier als samenleving uit te komen, is door op zoek te gaan naar wat we delen. Op zoek te gaan naar wat we allemaal belangrijk vinden. Want wie alleen zijn eigen vrijheid en geluk najaagt, vergeet één belangrijk ding: leven in conflict met anderen, levert weinig vrijheid en geluk op. Alleen door oog te hebben voor de situatie van anderen, kan vrijheid ontstaan.

Dat is nu zeker zo: alleen door met ons allen te doen wat nodig is, kunnen we mensenlevens redden, kunnen we de zorg op gang houden, kunnen we de economie weer op de rit krijgen. Hoe meer mensen zich er niets van aan trekken, hoe langer de onvrijheid voor ons allemaal duurt.

Tegelijkertijd: dat is makkelijk gezegd. Want de eerlijkheid gebiedt te zeggen dat in de afgelopen decennia ook in onze samenleving de tegenstellingen zijn gegroeid. Tussen rijk en arm, sociaal-economische groeiers en achterblijvers, autochtonen en allochtonen, huiseigenaren en huurders, mensen met een vaste baan en flexwerkers. Daardoor zijn er groepen ontstaan die het gevoel hebben er niet bij te horen, niet mee te doen, geen kans te krijgen. En dit soort tegenstellingen zijn een goede voedingsbodem voor wantrouwen en cynisme, over en weer. Dan is het niet heel verwonderlijk dat een beroep op de gezamenlijke verantwoordelijkheid, zoals nu gebeurt, niet meteen door iedereen gedeeld wordt. 

Maar: dat kan geen excuus zijn. Want dan komen we er niet. Juist nú is het extra hard nodig dat we die verschillen proberen te overbruggen. En op zoek gaan naar wat ons bindt, naar wat we delen, naar wat echt belangrijk is. En wat iedereen bindt, zijn in ieder geval deze twee dingen: onze zorg voor onze dierbaren en onze behoefte aan vrijheid. Laten we die samen verdedigen.

Beste Apeldoorners, we hebben elkaar allemaal nodig. Stad en dorpen, jong en oud. Allemaal. Meer dan ooit in de afgelopen 75 jaar. Ik wens u allen veel geluk en gezondheid. In gezamenlijke vrijheid.

Ton Heerts, burgemeester van de gemeente Apeldoorn