Om zeven uur ’s ochtends gaat in Apeldoorn het eerste stembureau open. De koffie pruttelt en alle formulieren liggen klaar. De verkiezingsdag kan beginnen. Voor de mensen op het stembureau begint een lange dag, met veel ontmoetingen, korte gesprekken en een gezamenlijke taak; zorgen dat iedereen kan stemmen.
Carina werkt al een aantal jaren op een stembureau en weet hoe het reilt en zeilt op een verkiezingsdag. “Als ik ging stemmen, vroeg ik me altijd al af wie die mensen achter de tafel waren, wat ze daar eigenlijk precies deden en hoe ze daar terechtkwamen”, vertelt ze. “In coronatijd zag ik een oproep voor stemmentellers. Dat leek me een mooie manier om iets bij te dragen.” Carina begon eerst als stemmenteller, inmiddels is ze voorzitter van een stembureau.
Ook Twan weet hoe waardevol dat is. Hij is pas 23, maar heeft al meerdere verkiezingen achter de rug. “Democratie begint bij de mensen zelf,” zegt hij. “Jij zorgt er samen met je team voor dat de verkiezingen eerlijk verlopen. Dat vind ik het mooiste wat er is.” Ondanks zijn nog jonge leeftijd heeft Twan al vijf keer op een stembureau gewerkt. “De eerst twee keer in Brummen als lid, toen in Apeldoorn als plaatsvervangend voorzitter en daarna als voorzitter. Tijdens de afgelopen verkiezingen was ik voorzitter op het stembureau in Loenen.”
De samenwerking maakt het werk juist leuk, vindt Twan. “Dat je er samen voor zorgt dat de dag goed verloopt. Op zo’n lange verkiezingsdag help en ondersteun je elkaar en werk je toe naar een succesvol einde. Hoewel het serieus werk is, wordt er ook veel gelachen. Dat zijn waardevolle momenten die je niet vergeet. Je lacht de democratie tegemoet. Daarnaast ben je in contact met anderen. Je hebt bijzondere gesprekken, leert nieuwe mensen kennen en draagt daarbij bij aan een sterke samenleving,” zegt Twan.
Carina herkent dat ook. “Het is gewoon erg leuk om mee te maken wat er allemaal gebeurt op het stembureau. Je vormt met heel verschillende mensen het team van die dag. Vooraf ken je elkaar meestal niet, maar samen zorg je ervoor dat de verkiezingen correct verlopen. Je ziet veel verschillende kiezers voorbij komen. Van zenuwachtige jongeren die voor het eerst komen stemmen tot ouderen van bijna honderd die dat al voor de zóveelste keer doen. Mensen die heel serieus doen en mensen die er een grapje bij maken. En als je in het stembureau werkt waar je ook woont dan zie je veel bekende gezichten.”
Aan het einde van de dag, om 21.00 uur, sluiten de deuren weer. De stemmen die zijn uitgebracht worden de komende uren allemaal geteld. En alles moet kloppen: het aantal stempassen, het aantal biljetten, de formulieren. Huibert weet hoe belangrijk dat moment is. Hij werkt bij de gemeente Apeldoorn en was achter de schermen al vaak betrokken bij het verkiezingsproces, van het ontvangen van stembureau-voorzitters tot het opmaken van de processen-verbaal. “Als alles samenkomt en je er met elkaar voor zorgt dat alles klopt, geeft dat een heel goed gevoel”, vertelt Huibert.
Inmiddels werkt hij zelf op het stembureau, als voorzitter. ”Ik vind het hele democratische proces belangrijk. Daar draag ik graag mijn steentje aan bij. In welke rol maakt me eigenlijk niet uit.”
Voorzitter zijn betekent verantwoordelijkheid nemen, maar vooral samenwerken. Samen met vele anderen zorg je voor toegankelijke en eerlijke verkiezingen.
Wie op een stembureau werkt, doet iets belangrijks. Maar vooral ook iets moois!
Achtergrond en verdieping over het leven en beleven in gemeente Apeldoorn.
